كلاستر يا خوشه صنعتي عبارت است از مجموعه اي از صنايع كوچك و متوسط تشكلها و بنگاههاي خدماتي كه در يك رشته صنعتي باتكيه بر مزيتهاي خاص و سرمايه هاي قوام يافته مناطق جغرافيايي با اهداف اقتصادي سازماندهي شده اند.
از حدود سه دهه پيش اين الگوي منطقه اي سازماندهي صنايع كوچك و متوسط در نقاط مختلف جهان در رشته هاي متعدد صنعتي پياده شده است كه از نتايج آن مي توان به جهاني شدن اقتصاد هاي محلي - افزايش درآمد سرانه آنها - ايجاد اشتغال و رشد و توسعه درون زاي مبتني بر توانمنديهاي اين مناطق اشاره كرد. بعلاوه از ديگر مزاياي اين الگوي سازماندهي صنايع - هدفمند بودن- هر چه تخصصي تر شدن و اقتصادي تر بودن خدمات و پشتيباني ها از صنايع مجتمع در خوشه ميباشد.
اهميت خوشه هاي صنعتي در توسعه پايدار كشور موجب گرديد كه استقرار كارگاههاي كوچك در شهركهاي صنعتي و اختصاص محل و زون مشخص در درون شهركها براي اينكار يكي از هدف هاي سازنده شركت شهركهاي صنعتي باشد كه به منظور تكميل زنجيرهاي توليد و ارتقاع كيفيت محصولات با استفاده از فن آوريهاي جديد و دانش روز و نيز كارآفريني با توجه به زمينه خوب و كارگاههاي كوچك در جذب و بكارگيري جويندگان كار ، دنبال شود.
با توجه به بررسيهاي به عمل آمده كارگاههاي كوچك بدلايل مختلف از جمله سهولت قانون كار امكان دقت عمل بيشتر و امكان استفاده ازتوانمنديهاي يكديگر ، بعهده گرفتن پاره اي از وظايف كارخانه هاي بزرگ امكان سهل انعطاف پذيري كارگاه و ماشين آلات و ساير موارد امروزه مدنظر و مورد حمايت اكثر كشورهاي توسعه يافته و در حال توسعه مي باشد. شكل متداول استقرار صنايع و كارگاههاي كوچك در اغلب كشورهاي صنعتي بصورت خوشه اي بوده و بعنوان خوشه هاي صنعتي مطرح مي باشد.
اينگونه كارگاهها با دستيابي به سازماندهي جديد توانسته اند با توليد محصولات بسيار كيفي و با قيمت تمام شده مناسب به بازار پايدار جهاني دست يابند و از اين طريق در استخدام نيروهاي كار و ترقي و توسعه روز افزون فن آوري موفق تر از كارخانجات بزرگ عمل نمايند.
لازم به توضيح است كه در اينگونه مجتمع هاي توليد (خوشه هاي صنعتي ) سطع دستمزد كارگران بسيار بالاتر از ساير مراكز توليدي مي باشد و كارگران بيشتري نيز بكار گرفته مي شود.
در بررسيهاي مقدماتي ايجاد خوشه هاي صنعتي در زمينه هاي صنايع سراميك و چيني آلات و فراورده هاي نسوز - صنايع چرم و محصولات جانبي آن - قطعات خودرو- صنايع برق و الكترونيك و همچنين مجتمع هاي كارگاهي محصولات چوبي ( مبلمان - دكوراسيون و ...) صنايع فلزي ( كابينت - اجاق گاز و ...) و مصالح ساختماني بدست آمده است تا با انجام مطالعات كامل اجراي اين مراكز مسير گردد كه خوشبختانه خوشه صنعتي قطعات خودرو مورد تاييد واقع شده است. همچنين با ايجاد خوشه صنعتي صنايع چرم و محصولات جانبي آن نيز موافقت دشده است.